بخشی از کتاب:

 علاّمه سيد مرتضي عسكري با آنچه كه بيش از نيم قرن به رشته تحرير آورده، در طرح مباحث و جهت گيري تكاملي اش ويژگي منحصر به فردي يافته است. پژوهش ها و تجربه هاي شخصي اش در اين مدت طولاني بر صافي و خلوص آثارش افزوده، و بر اساس همين تحقيقات و بررسيهاي طولاني است كه برنامه هاي اساسي خود را در جامعه اسلامي تبيين و اجرا مي نمايد؛ برنامه هايي دقيق و علمي با چارچوبي استوار و متين كه هر روز بر غنا و استحكامش افزوده و با گسترش دامنه مباحث، فراگير و پربارتر مي شود، و از افراط و تفريط و عقب گرد و رجوع از ديدگاههاي اساسي مبرّاست. اين چيزي است كه از محتواي مباحث و نتايج گسترده و مستمر آن كاملاً مشهود است.

برنامه علمي فرهنگي علامه عسكري هدف گيري روشني دارد: او مي كوشد تا ميراث اسلامي را به دور از پيرايه ها و تحريفات استخراج نمايد- تحريفات و پيرايه هايي كه در شرائط دشوار و پيچيده بعد از حيات پيامبر اكرم (صلی الله علیه وآله) به اسلام بسته شد- او مي كوشد تا به اصالت و حقيقت اسلام و ژرفاي ناب و خالص آن دست يابد و پس از دست يابي و رسوب زدايي، اسلام را آنگونه كه بوده و نه اينگونه كه شده، خالص و ناب به امت اسلامي عرضه نمايد.

اينگونه هدف گيري در فرهنگ اسلامي، در بادي امر، چيز تازه و منحصر به فردي نمي نمايد. زيرا چنين آرزو و تمنايي را بسياري از متفكرين اسلامي در دورانهاي گذشته و حال داشته و دارند؛ ولي آنچه علامه عسكري را از ديگران ممتاز و بلكه ويژگي خاص مي بخشد اين است كه ايشان به دنبال اصلاح جزئي و مقطعي نيست تا نظري را با نظري و فكري را با فكري ديگر سنجيده و بررسي كند، و نيز، شيوه نقد و بررسي اش را براي قانع كردن ديگران پيرامون قضيه اي محدود به كار نمي گيرد.

او در پي دست يابي به مبدأ و منشأ اصلي تحريف و انحراف در اسلام و ميراث اسلامي است تا پس از شناخت، آنگونه كه بايد به معالجه اش برخيزد؛ و چون تحريف و انحراف را همراه و به صورت قضيه اي واحد مي بيند رسيدن به اسلام ناب و اصيل را هم بدون بحث و بررسي همه جانبه و شامل و جامع الأطراف بعيد و ناشدني مي داند؛ بدين خاطر، در همه جوانب و شاخه هاي اسلام به بحث و به بررسي مي نشيند و از پيش فرضهاي خود ساخته و پيش داوريهاي معمول اجتناب مي كند، به گونه اي كه با همه نصوص تاريخي مانند روايات، احاديث، رويدادها و غير آن كه به دست ما رسيده برخوردي نقادانه دارد، و همه را موضوعاتي قابل بررسي مي داند، و هيچيك را غير قابل نقص و ايراد نمي داند. ايشان بحث و بررسي علمي صرف و سالم در پرتو قرآن كريم و سنت قطعي و موثق را تنها راه درمان و تشخيص سره از ناسره و در نتيجه شناخت حد و مرز اصالت از انحراف مي شناسد.